VINAGRI News - Gói hỗ trợ 12 tỷ USD của chính quyền Tổng thống Trump nhằm giúp nông dân Mỹ vượt qua năm thua lỗ nặng, nhưng các chuyên gia và nông dân đánh giá vẫn không đủ để bù đắp thiệt hại từ giá nông sản thấp và mất cơ hội xuất khẩu. Hầu hết khoản hỗ trợ này chỉ là giải pháp tạm thời, không thể cứu nền kinh tế nông nghiệp đang suy yếu.
Tóm lược:
> Gói hỗ trợ 12 tỷ USD của Trump được công bố nhằm giúp nông dân vượt qua năm thua lỗ nhưng không đủ bù lỗ hoàn toàn.
> Tổng thiệt hại 9 mặt hàng nông sản chính ước từ 35 - 44 tỷ USD.
> Gói hỗ trợ chỉ là giải pháp tạm thời, nông dân vẫn phải dựa vào cải cách chương trình hỗ trợ của luật One Big Beautiful Bill từ tháng 10/2026.
> Hầu hết nông dân dự kiến dùng tiền trợ cấp để trả nợ, không đầu tư vào sản xuất.
> Nông dân đậu tương, khoai tây, và rau củ bị ảnh hưởng nặng, gói hỗ trợ chưa đủ bù đắp.
Nông dân Mỹ đang phải đối mặt với thua lỗ nặng trong năm nay đã hoan nghênh gói hỗ trợ 12 tỷ USD mà Tổng thống Donald Trump công bố vào thứ Hai, nhưng họ cho rằng số tiền này vẫn không đủ để bù đắp cho giá nông sản thấp và các cơ hội xuất khẩu bị mất do chiến tranh thương mại.
Gói hỗ trợ sẽ giúp nông dân chuẩn bị cho vụ mùa tiếp theo, theo đánh giá của năm nông dân, các nhóm nông nghiệp, bốn nhà kinh tế nông nghiệp và ba ngân hàng. Tuy nhiên, họ nhấn mạnh đây chỉ là một phần nhỏ trong tổng thiệt hại của ngành và không thể cứu nền kinh tế nông nghiệp đang suy yếu.
Mike Stranz, Phó Chủ tịch Advocacy của Liên minh Nông dân Quốc gia (National Farmers Union), nhận xét: “Số hỗ trợ này sẽ là một phao cứu sinh cho những người chỉ cố gắng trụ đến năm sau. Nhưng đó chỉ là phao cứu sinh, không phải giải pháp lâu dài.”
Nông dân Mỹ đang phải chịu giá nông sản thấp, chi phí lao động và đầu vào như phân bón, hạt giống tăng. Trong khi đó, xuất khẩu các loại nông sản như đậu tương giảm do cuộc chiến thương mại của chính quyền Trump.
Theo Shawn Arita, Phó Giám đốc Trung tâm Chính sách Rủi ro Nông nghiệp tại Đại học Bang North Dakota, tổng thiệt hại của chín loại nông sản chính - bao gồm ngô, đậu tương, lúa mì và đậu phộng - năm nay ước tính từ 35 đến 44 tỷ USD.
Hỗ trợ chỉ là giải pháp tạm thời
Quan chức chính quyền Trump cho biết gói hỗ trợ chỉ nhằm đóng vai trò tạm thời cho đến khi các cải cách chương trình hỗ trợ nông nghiệp trong luật thuế và chi tiêu mới có hiệu lực, dự kiến sẽ tăng các khoản trợ cấp từ chính phủ. Bộ trưởng Nông nghiệp Brooke Rollins khẳng định mục tiêu cuối cùng là giúp nông dân có thị trường mạnh “thay vì chỉ dựa vào tiền trợ cấp của chính phủ.”
Trong khi đó, các ngân hàng cho vay nông nghiệp dự đoán chưa đến một nửa số nông dân vay vốn có lợi nhuận trong năm 2026, với thanh khoản, thu nhập và lạm phát là mối quan tâm hàng đầu, theo khảo sát vào tháng 11 của Hiệp hội Ngân hàng Mỹ và Farmer Mac.
Trước khi gói hỗ trợ mới được công bố, chính quyền Trump đã dự kiến cung cấp gần 40 tỷ USD trợ cấp chính phủ trong năm nay, bao gồm các khoản hỗ trợ thiên tai và kinh tế.
Luật thuế và chi tiêu “One Big Beautiful Bill” của Trump có thể tăng một số khoản trợ cấp nông nghiệp vào năm tới bằng cách nâng giá tham chiếu - mức giá kích hoạt các chương trình bảo hiểm nông sản - cho các mặt hàng như ngô và đậu tương. Richard Fordyce, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp Mỹ phụ trách sản xuất nông nghiệp và bảo tồn, cho biết gói hỗ trợ tuần này “nhằm giúp nông dân trụ vững cho đến khi các cải tiến chính từ luật One Big Beautiful Bill, bao gồm tăng 10 - 21% giá tham chiếu, có hiệu lực vào tháng 10/2026.”
Tuy giá tham chiếu tăng là tích cực nhưng vẫn chưa đủ để giúp nông dân vượt qua nợ nần và chi phí tăng cao, theo Wesley Davis, chuyên gia kinh tế nông nghiệp độc lập. Hơn một nửa nông dân dự kiến dùng khoản trợ cấp để trả nợ thay vì đầu tư vào máy móc hay vốn lưu động, theo khảo sát vào tháng 10 của Purdue University/CME Group.
Jennifer Ifft, giáo sư kinh tế nông nghiệp tại Đại học Bang Kansas, nhận xét: “Số tiền 12 tỷ USD sẽ được phân bổ rộng rãi. Nếu bạn đang trong tình trạng tài chính khó khăn, đây chỉ là một cây cầu tạm thời.”
Hỗ trợ chỉ “làm chậm tổn thất”
Nông dân đậu tương chịu ảnh hưởng nặng nề khi Trung Quốc ngừng nhập khẩu toàn bộ đậu tương Mỹ từ tháng 5 đến tháng 11, khiến họ mất hàng tỷ USD trong mùa xuất khẩu cao điểm và khó có thể phục hồi lượng cầu đã mất. Gói hỗ trợ liên bang chỉ bù đắp khoảng 25% thiệt hại của đậu tương, theo Caleb Ragland, nông dân Kentucky và Chủ tịch Hiệp hội Đậu tương Mỹ.
Hầu hết 12 tỷ USD gói hỗ trợ sẽ không dành cho nông dân trồng rau và cây ăn quả, họ chỉ được nhận khoảng 1 tỷ USD, không đủ để bù đắp thiệt hại. Với khoai tây russet, thiệt hại năm nay ước khoảng nửa tỷ USD, theo Kam Quarles, CEO Hội đồng Khoai tây Quốc gia.
Trong nhiệm kỳ đầu của Trump, ông đã chi khoảng 23 tỷ USD hỗ trợ thương mại cho nông dân trong hai năm. Một số khu vực được nhận quá mức do cách USDA tính toán khoản trợ cấp, theo báo cáo năm 2021 của Cơ quan Kiểm toán Chính phủ (GAO).
Richard Fordyce cho biết, đợt hỗ trợ lần này sẽ không điều chỉnh theo khu vực, mà dựa trên số héc-ta trồng trọt, chi phí sản xuất và các yếu tố khác.
NPK/ Vinagri News (Reuters)
No comments:
Post a Comment