VINAGRI News - Kenya đang chờ phán quyết của Tòa án Tối cao vào ngày 29/1/2026 về chính sách cho phép nhập khẩu gạo miễn thuế trong thời hạn nhất định, trong bối cảnh hạn hán kéo dài và thiếu hụt nguồn cung nghiêm trọng. Chính phủ khẳng định vẫn bảo vệ sản xuất trong nước, đồng thời cần nhập khẩu có kiểm soát để ổn định giá và bảo đảm quyền tiếp cận lương thực.
Tóm lược:
> Tòa án Tối cao Kenya sẽ ra phán quyết ngày 29/1/2026 về nhập khẩu gạo miễn thuế có thời hạn.
> Kenya chỉ tự cung <20% nhu cầu gạo; thâm hụt dự báo >380.000 tấn đầu 2026.
> Nhu cầu gạo tháng 1 - 6 khoảng 750.000 tấn, vượt xa khả năng tồn kho nội địa.
> Gạo nội địa đã được tiêu thụ và thanh toán đầy đủ; tồn kho chuyển sang 2026 <1%.
> Nhập khẩu có kiểm soát được xem là cần thiết để ổn định giá và tránh lạm phát lương thực lan rộng.
Khi Tòa án Tối cao Kenya dự kiến ra phán quyết vào ngày 29/1/2026 đối với đơn kiện phản đối quyết định của Chính phủ cho phép nhập khẩu gạo miễn thuế trong thời hạn nhất định, Nhà nước đã lên tiếng trấn an nông dân và người tiêu dùng rằng sản xuất nội địa vẫn được hỗ trợ đầy đủ, trong bối cảnh quốc gia này đang đối mặt với khoảng cách cung lương thực ngày càng gia tăng.
Phán quyết của tòa diễn ra trong bối cảnh hạn hán kéo dài, áp lực khí hậu gia tăng và thiếu hụt nguồn cung ngày càng rõ rệt, khi Kenya chỉ sản xuất được chưa đến 20% nhu cầu gạo trong nước. Đến đầu năm 2026, thâm hụt gạo toàn quốc được dự báo vượt 380.000 tấn, trong khi nhu cầu từ tháng 1 đến tháng 6 ước khoảng 750.000 tấn, khiến tồn kho nội địa không đủ đáp ứng tiêu dùng.
Các hợp tác xã lúa gạo tại Mwea và những vùng trồng trọng điểm khác cho biết toàn bộ lượng gạo sản xuất trong nước đưa ra thị trường đã được tiêu thụ và thanh toán đầy đủ, qua đó giảm bớt những lo ngại kéo dài về chậm thanh toán, tồn kho ứ đọng và thiếu thanh khoản của nông dân trong bối cảnh áp lực khí hậu và giá cả tăng cao.
Trọng tâm của vụ kiện là quyền hiến định được tiếp cận lương thực, buộc Tòa án Tối cao phải cân bằng giữa bảo vệ nông dân và nghĩa vụ của Nhà nước trong việc bảo đảm lương thực đầy đủ, giá cả phải chăng cho toàn dân. Các quan chức Chính phủ lập luận rằng nhập khẩu có kiểm soát, trong thời hạn nhất định là cần thiết để ổn định giá, ngăn ngừa thiếu hụt lan rộng và tránh làn sóng lạm phát lương thực có thể ảnh hưởng sang ngô và các mặt hàng thiết yếu khác.
Ông Ndege Muriuki, Chủ tịch Hợp tác xã Đa năng Nông dân Trồng Lúa Mwea (MRGM), cùng Tổng giám đốc Anthony Waweru cho biết hoạt động xả hàng và thanh toán diễn ra suôn sẻ, với lượng tồn kho chuyển sang năm 2026 giảm xuống dưới 1%, giảm mạnh so với gần 30% của năm trước.
“Tính đến ngày 31/12, toàn bộ gạo đã giao đều được thanh toán, và Tổng công ty Thương mại Quốc gia Kenya (KNTC) sẵn sàng tiếp nhận toàn bộ gạo mà nông dân đưa ra bán,” ông Waweru nói.
Lượng mưa thất thường và giảm diện tích gieo trồng tại các vùng sản xuất chủ chốt đã làm gián đoạn sản lượng. Theo ước tính chính thức, nếu các biện pháp ứng phó của Chính phủ không được triển khai kịp thời hoặc bị gián đoạn, tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng tại các quận khô hạn và bán khô hạn sẽ diễn biến xấu hơn rõ rệt. Cụ thể, số người thiếu lương thực trầm trọng có thể tăng từ khoảng 1,8 triệu người hiện nay lên tới 3,5 triệu người, phản ánh nguy cơ khủng hoảng lương thực lan rộng nếu không có sự can thiệp hiệu quả.
Chính phủ Kenya cũng cam kết mua toàn bộ lúa và gạo xay xát được chào bán, với thanh toán bảo đảm trong vòng 30 ngày.
NPK/ Vinagri News (The Kenyan Wall Street)

No comments:
Post a Comment