Trung Quốc hoàn thành mục tiêu mua đậu tương Mỹ giai đoạn đầu, nhưng chính sách thương mại khó lường của Tổng thống Trump có thể làm đổ vỡ thỏa thuận - VINAGRI News

Breaking

Home Top Ad

Exclusively Agriculture News

Wednesday, January 21, 2026

Trung Quốc hoàn thành mục tiêu mua đậu tương Mỹ giai đoạn đầu, nhưng chính sách thương mại khó lường của Tổng thống Trump có thể làm đổ vỡ thỏa thuận

VINAGRI News - Trung Quốc đã hoàn thành cam kết ban đầu mua 12 triệu tấn đậu tương từ Mỹ, song tương lai của thỏa thuận thương mại đạt được hồi tháng 10 vẫn thiếu chắc chắn trước những thay đổi liên tục trong chính sách thuế quan của Tổng thống Donald Trump. Sự bất ổn này làm dấy lên lo ngại cho nông dân Mỹ vốn đang chịu áp lực chi phí sản xuất cao.


Austin Rohlfing thu hoạch đậu tương trên cánh đồng của gia đình anh gần Boonville, bang Missouri, ngày 5/11/2025. (Ảnh: AP Photo/Charlie Riedel, tư liệu)

Tóm lược:

> Trung Quốc đã hoàn thành cam kết ban đầu mua 12 triệu tấn đậu tương Mỹ.

Chính sách thuế quan thay đổi liên tục của Tổng thống Trump làm gia tăng rủi ro cho thỏa thuận thương mại.

Cam kết mua 25 triệu tấn đậu tương Mỹ mỗi năm trong ba năm tới vẫn chưa chắc chắn.

Trung Quốc ngày càng chuyển sang mua đậu tương từ Brazil và Argentina để đa dạng nguồn cung.

Nông dân Mỹ vẫn chịu áp lực lớn từ chi phí sản xuất cao, trong khi giá đậu tương chưa đủ bù đắp chi phí.


Trung Quốc đã thực hiện đầy đủ cam kết ban đầu mua 12 triệu tấn đậu tương từ Mỹ, tuy nhiên vẫn chưa rõ liệu thỏa thuận thương mại được công bố vào tháng 10 có thể đứng vững trước chính sách thương mại liên tục thay đổi của Tổng thống Donald Trump hay không, trong bối cảnh nông dân Mỹ vẫn đang vật lộn với chi phí sản xuất cao.


Đầu tháng này, ông Trump tuyên bố sẽ áp thuế 25% đối với bất kỳ quốc gia nào mua hàng từ Iran - động thái có thể ảnh hưởng đến Trung Quốc. Cuối tuần trước đó, ông tiếp tục đe dọa áp thuế 10% đối với tám đồng minh thân cận nhất của Mỹ tại châu Âu nếu họ tiếp tục phản đối nỗ lực của Washington nhằm giành quyền kiểm soát Greenland.


Những động thái trên cho thấy chính sách thương mại của chính quyền Mỹ đang thay đổi rất nhanh. Theo ông Chad Hart, nhà kinh tế nông nghiệp tại Đại học Bang Iowa, điều này có thể làm suy yếu thỏa thuận thương mại với Trung Quốc và đe dọa cam kết của quốc gia nhập khẩu đậu tương lớn nhất thế giới trong việc mua 25 triệu tấn đậu tương Mỹ mỗi năm trong ba năm tới.


“Những mức thuế mới đó - chúng có ý nghĩa gì đối với thỏa thuận này? Liệu thỏa thuận có bị vô hiệu hóa không? Nó còn ràng buộc hay không? Đó chính là ‘trò chơi’ hiện nay,” ông Hart nhận định.


Mùa hè năm ngoái, Bắc Kinh đã tạm dừng mua đậu tương Mỹ trong bối cảnh căng thẳng thương mại với Washington. Tuy nhiên, Trung Quốc đã đồng ý nối lại việc mua đậu tương từ nông dân Mỹ sau khi Tổng thống TrumpChủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình gặp nhau tại Hàn Quốc và đạt được một thỏa thuận “đình chiến”.


Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã công bố cột mốc mua hàng mà Trung Quốc đạt được trong một cuộc phỏng vấn với bà Maria Bartiromo trên kênh Fox Business hôm thứ Ba. Cuộc phỏng vấn diễn ra bên lề một diễn đàn kinh tế lớn tại Davos, Thụy Sĩ, nơi ông Bessent có cuộc gặp với Phó Chủ tịch Trung Quốc Hà Lập Phong. Ông Bessent cho biết Trung Quốc vẫn giữ cam kết.


“Ông ấy nói với tôi rằng chỉ trong tuần này họ đã hoàn tất việc mua đậu tương, và chúng tôi đang hướng tới mục tiêu 25 triệu tấn vào năm tới,” ông Bessent nói. “Họ đã làm đúng tất cả những gì họ cam kết.”


Vào mùa thu năm ngoái, các số liệu sơ bộ từ Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) từng làm dấy lên nghi ngờ về khả năng Trung Quốc thực hiện đúng thỏa thuận, do nước này khởi động việc mua đậu tương Mỹ khá chậm và thường có độ trễ trước khi các giao dịch được phản ánh trong số liệu chính thức.


Tuy nhiên, dữ liệu USDA công bố hôm thứ Ba cho thấy, tính đến ngày 8/1, Trung Quốc đã mua hơn 8 triệu tấn đậu tương Mỹ. Các báo cáo hằng ngày cũng cho thấy Trung Quốc đã đặt thêm nhiều đơn hàng kể từ thời điểm đó, với khối lượng dao động từ 132.000 tấn đến hơn 300.000 tấn mỗi lô.


Trong những năm gần đây, Trung Quốc đã chuyển phần lớn hoạt động mua đậu tương sang Brazil Argentina nhằm đa dạng hóa nguồn cung và tìm kiếm giá rẻ hơn. Theo số liệu của Ngân hàng Thế giới, năm ngoái, đậu tương Brazil chiếm hơn 70% tổng lượng nhập khẩu của Trung Quốc, trong khi thị phần của Mỹ giảm xuống còn 21%.


Chính quyền Tổng thống Trump đang lên kế hoạch phân bổ khoảng 12 tỷ USD hỗ trợ cho nông dân Mỹ nhằm giúp họ chống chọi với tác động của cuộc chiến thương mại. Tuy nhiên, nhiều nông dân cho rằng khoản hỗ trợ này không thể giải quyết hết khó khăn, trong bối cảnh chi phí phân bón, hạt giống và lao động tăng mạnh khiến việc tạo ra lợi nhuận trở nên rất khó khăn.


Theo kế hoạch, nông dân trồng đậu tương sẽ nhận 30,88 USD mỗi acre, trong khi nông dân trồng ngô nhận 44,36 USD mỗi acre. Một loại cây trồng khác bị ảnh hưởng nặng nề khi Trung Quốc ngừng mua là cao lương; nông dân trồng cao lương sẽ nhận 48,11 USD mỗi acre. Các khoản hỗ trợ này được tính toán dựa trên công thức chi phí sản xuất của USDA.


Đậu tương được thu hoạch tại trang trại Warpup ở Warren, bang Indiana, ngày 17/9/2025. (Ảnh: AP Photo/Michael Conroy, tư liệu)

Ông Cory Walters, Phó Giáo sư Kinh tế Nông nghiệp tại Đại học Nebraska - Lincoln, cho biết sự bất ổn về thương mại và giá nông sản đang khiến ngay cả những nông dân lạc quan nhất cũng cảm thấy lo lắng. Sau khi thỏa thuận được công bố, giá đậu tương đã tăng lên trên 11,50 USD/giạ, nhưng sau đó giảm xuống còn khoảng 10,56 USD/giạ vào ngày thứ Ba. Mức giá này gần tương đương với cùng kỳ năm ngoái và chưa đủ cao để bù đắp chi phí của phần lớn nông dân.


“Mọi thứ đều đang thay đổi - từ thị trường thuê đất, thị trường phân bón cho tới thị trường hạt giống - và tất cả đều đang siết chặt dòng tiền của nông dân khi họ lập kế hoạch tài chính. Việc đưa ra quyết định hiện nay trở nên khó khăn hơn rất nhiều do mức độ bất định của thị trường,” ông Walters nhận xét.


NPK/ Vinagri News (AP News)

No comments:

Post a Comment