VINAGRI News - Trước thềm cuộc tổng tuyển cử ngày 8/2, chính sách lúa gạo của Nhật Bản trở lại tâm điểm tranh luận khi Thủ tướng Sanae Takaichi đảo ngược định hướng mở rộng sản xuất và xuất khẩu, quay về chiến lược sản lượng theo nhu cầu trong bối cảnh giá gạo duy trì ở mức cao, gây áp lực lớn lên người tiêu dùng.
Tóm lược:
> Giá gạo Nhật Bản duy trì trên 4.000 yên/5 kg, gây áp lực lớn lên người tiêu dùng
> Thủ tướng Takaichi đảo ngược kế hoạch mở rộng sản xuất và xuất khẩu gạo
> Chính phủ quay lại chiến lược sản lượng gắn với nhu cầu thị trường
> Các đảng phái đưa ra quan điểm khác nhau, từ mở rộng sản xuất đến hỗ trợ trực tiếp cho nông dân
> Chính sách lúa gạo trở thành vấn đề then chốt trước cuộc bầu cử ngày 8/2
Cuộc tổng tuyển cử ngày 8/2 tại Nhật Bản đã đưa chính sách lúa gạo trở lại vị trí trung tâm của tranh luận chính trị, sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi đảo chiều khỏi định hướng mở rộng sản xuất và xuất khẩu, quay lại chiến lược điều chỉnh sản lượng dựa trên nhu cầu thị trường, trong bối cảnh giá gạo vẫn ở mức cao và gây sức ép lên người tiêu dùng.
Giá gạo bán lẻ hiện dao động trên 4.000 yên (khoảng 26 USD) cho mỗi bao 5 kg trên phạm vi toàn quốc. Trong những năm gần đây, đà tăng giá quá nhanh khiến tình trạng này được gọi là “khủng hoảng gạo Reiwa”, theo tên niên hiệu hiện tại của Nhật Bản.
Chính quyền của cựu Thủ tướng Shigeru Ishiba - người tiền nhiệm của bà Takaichi - từng tìm cách hạ nhiệt giá bằng việc tung gạo dự trữ của nhà nước ra thị trường. Giá gạo khi đó có thời điểm giảm về vùng giữa 3.000 yên/5 kg, song mức giảm này không duy trì được lâu.
Ông Ishiba cũng từng đề xuất chấm dứt cơ chế kiểm soát sản lượng trên thực tế - vốn nhằm bảo vệ thu nhập nông dân thông qua việc hạn chế sản xuất - để chuyển sang chính sách tăng sản lượng và thúc đẩy xuất khẩu. Tuy nhiên, chính quyền Takaichi đã hủy bỏ kế hoạch này.
Một lãnh đạo cấp cao của một doanh nghiệp phân phối gạo lớn bày tỏ sự không hài lòng với chính phủ Takaichi, cho rằng chính quyền hiện nay quá chú trọng vào việc duy trì giá ở mức cao. Theo vị này, ngay cả khi đã tính đến chi phí sản xuất tăng, giá gạo hiện vẫn ở mức “cao bất thường”.
Ở chiều ngược lại, một số quan chức Bộ Nông nghiệp cùng các tổ chức nông nghiệp phản đối việc tăng sản lượng nếu chưa đảm bảo được đầu ra, cho rằng điều đó là thiếu trách nhiệm, dù thừa nhận rằng sản xuất tăng có thể góp phần kéo giá xuống.
Đảng Dân chủ Tự do (LDP) của Thủ tướng Takaichi cam kết theo đuổi chính sách sản xuất và tiêu thụ gắn với nhu cầu thị trường. Để tránh lặp lại các đợt tăng giá mạnh, LDP cho biết sẽ giám sát chặt chẽ khâu phân phối và hướng tới điều kiện thị trường có thể chấp nhận được cho cả người sản xuất lẫn người tiêu dùng.
Đảng Đổi mới Nhật Bản, đối tác liên minh với LDP kể từ khi bà Takaichi nhậm chức vào tháng 10, ủng hộ việc mở rộng sản xuất, tiêu dùng và xuất khẩu gạo, đồng thời thúc đẩy tích tụ, tập trung đất nông nghiệp.
Liên minh Cải cách Trung dung - lực lượng đối lập chính được thành lập vào tháng 1 trước thềm bầu cử Hạ viện - cho biết sẽ rà soát toàn diện chính sách lúa gạo, tránh cách tiếp cận đơn thuần là cắt giảm hay mở rộng sản lượng, nhằm đảm bảo nguồn cung ổn định.
Đảng trung tả này, vốn chỉ trích lập trường bảo thủ của bà Takaichi trong các chính sách nội địa, đề xuất chi trả trực tiếp để hỗ trợ nông dân trong trường hợp dư cung dẫn đến giá giảm mạnh.
Đảng Dân chủ vì Nhân dân công bố kế hoạch hỗ trợ tài chính dựa trên diện tích đất trồng lúa nhằm tăng tính ổn định cho hoạt động sản xuất nông nghiệp, đồng thời cam kết triển khai các biện pháp hiệu quả để nâng cao thu nhập khả dụng của người dân.
Một số đảng cánh tả nhỏ khác kêu gọi chính phủ ổn định cung - cầu và giá cả, đề xuất cơ chế bảo đảm giá nông sản và bù đắp thu nhập cho nông dân.
Trong khi đó, một đảng bảo thủ nhỏ đặt mục tiêu đưa Nhật Bản đạt tự chủ 100% về lương thực và gia tăng sản lượng gạo.
NPK/ Vinagri News (Mainichi Shimbun)
No comments:
Post a Comment