VINAGRI News - Giá gạo bán lẻ tại Nhật Bản vẫn duy trì trên 4.000 yên mỗi 5 kg, gần gấp đôi so với trước khi xảy ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung, bất chấp việc chính phủ đã xả kho dự trữ để bình ổn thị trường. Các chuyên gia cho rằng việc giải phóng gạo dự trữ diễn ra quá muộn và những sai lệch trong dự báo cung cầu đã khiến giá tiếp tục neo cao.
Tóm lược:
> Giá gạo bán lẻ tại Nhật Bản vẫn trên 4.000 yên/5 kg, gần gấp đôi so với trước khủng hoảng thiếu hụt.
> Chính phủ đã xả 210.000 tấn gạo dự trữ sau khi đảo ngược chính sách.
> Ban đầu, luật chỉ cho phép xuất kho khi sản lượng sụt giảm, khiến phản ứng bị chậm trễ.
> Hình thức đấu thầu không hiệu quả; sau đó chuyển sang hợp đồng trực tiếp với nhà bán lẻ.
> Dù kỳ vọng sản lượng 2025 cao nhất từ năm 2017, giá vẫn tăng do hợp tác xã nâng mức tạm ứng cho nông dân.
> Chuyên gia cho rằng việc xả kho quá muộn và sai lệch dự báo đã khiến giá duy trì ở mức cao.
Giá gạo bán lẻ tại Nhật Bản hiện vẫn ở mức trung bình trên 4.000 yên cho mỗi bao 5 kg, gần gấp đôi so với thời điểm trước khi tình trạng thiếu hụt nguồn cung ảnh hưởng đến người tiêu dùng, dù chính phủ đã thực hiện các đợt xả kho gạo dự trữ nhằm kiềm chế giá.
Tháng 2 năm ngoái, Bộ Nông nghiệp Nhật Bản công bố kế hoạch giải phóng 210.000 tấn gạo dự trữ. Quyết định này được xem là sự đảo ngược chính sách trước đó, khi bộ này từng cho rằng sản lượng gạo năm 2024 đủ đáp ứng nhu cầu trong nước.
Theo Luật Lương thực thiết yếu của Nhật Bản, việc xuất kho gạo dự trữ của chính phủ chỉ được thực hiện để bù đắp “thiếu hụt nguồn cung do sản lượng sụt giảm”.
Vì vậy, dù gạo bắt đầu biến mất khỏi các kệ hàng từ mùa hè năm 2024 và người tiêu dùng kêu gọi giải phóng gạo dự trữ, chính phủ khi đó vẫn không hành động. Ngay cả khi gạo vụ 2024 bắt đầu được đưa ra thị trường, giá không những không giảm mà còn tiếp tục tăng cao.
Cuối cùng, Bộ Nông nghiệp đã sửa đổi quy định, cho phép giải phóng gạo dự trữ “trong trường hợp việc lưu thông gạo thông suốt bị gián đoạn”. Từ tháng 3 năm ngoái, bộ bắt đầu bán gạo dự trữ thông qua hình thức đấu thầu, chủ yếu cho các hợp tác xã nông nghiệp.
Tuy nhiên, việc bán gạo qua đấu thầu hầu như không có tác dụng đáng kể trong việc hạ nhiệt giá, do lượng gạo được xuất kho không đến được kệ bán lẻ trong thời gian dài. Đến tháng 5 năm ngoái, bộ đã thay đổi phương thức phân phối, chuyển từ đấu thầu sang ký hợp đồng chỉ định.
Sự thay đổi này cho phép gạo dự trữ được bán trực tiếp cho các nhà bán lẻ với giá rẻ, góp phần kéo giá bán lẻ trung bình xuống dưới 4.000 yên mỗi 5 kg.
Giá gạo từng được kỳ vọng sẽ giảm khi nguồn cung tăng từ mùa thu năm 2025, do sản lượng gạo năm 2025 được dự báo đạt mức cao nhất kể từ năm 2017.
Tuy nhiên, các hợp tác xã nông nghiệp đã đưa ra mức tạm ứng ban đầu cho nông dân cao hơn so với năm trước nhằm đảm bảo nguồn cung, khiến giá gạo tiếp tục tăng trở lại.
Ông Kazunuki Oizumi, giáo sư danh dự tại Đại học Miyagi, nhận định việc giải phóng gạo dự trữ là “quá muộn”.
Mùa hè năm ngoái, Bộ Nông nghiệp thừa nhận dự báo nhu cầu của mình không chính xác và đã xảy ra thiếu hụt nguồn cung trong năm 2024. Theo ông Oizumi, giá gạo có thể đã thấp hơn nếu gạo dự trữ được xuất kho sớm hơn.
Ông cũng cho rằng ngành nông nghiệp đã mất phần nào niềm tin vào bộ này, do tình trạng thiếu hụt gạo năm 2024 bắt nguồn từ sai lệch trong dự báo.
Ngoài ra, việc bộ không truyền tải hiệu quả thông điệp về triển vọng nguồn cung dồi dào của vụ gạo 2025 cuối cùng đã khiến giá bán lẻ tiếp tục duy trì ở mức cao, theo nhận định của ông Oizumi.
NPK/ Vinagri News (The Japan Times)
No comments:
Post a Comment