VINAGRI News - Madagascar ký kết hợp tác với doanh nghiệp tư nhân để phát triển thêm 150.000 ha trồng lúa, ứng dụng cơ giới hóa và giống xác nhận nhằm nâng năng suất. Động thái diễn ra trong bối cảnh sản lượng suy giảm, nhập khẩu gạo tăng vọt và thời tiết bất lợi kéo dài.
Tóm lược:
> Madagascar hợp tác tư nhân mở rộng 150.000 ha trồng lúa mới.
> Áp dụng cơ giới hóa, giống xác nhận AfricaRice và giám sát khoa học bởi FOFIFA.
> Nhập khẩu gạo năm 2025 tăng lên 800.000 tấn.
> Sản lượng niên vụ 2025 - 2026 dự kiến giảm 19% xuống 2,7 triệu tấn.
> Năng suất hiện tại ~2,75 tấn/ha, tiềm năng có thể đạt 11 tấn/ha.
> Chính phủ phân bổ 573 tỷ ariary mua giống lúa lai để nâng cao năng suất.
Chính phủ Madagascar đang lên kế hoạch phát triển thêm 150.000 ha diện tích trồng lúa mới nhằm tăng sản lượng nội địa. Ngày 14/2, Bộ Nông nghiệp nước này đã ký biên bản ghi nhớ với doanh nghiệp tư nhân COM'ON HOLDING & PARTENAIRE để triển khai sáng kiến.
Theo thỏa thuận, các điểm thí điểm sẽ được triển khai tại những vùng sản xuất trọng điểm như Atsinanana và Alaotra Mangoro nhằm thử nghiệm kỹ thuật canh tác hiện đại. Dự án sẽ áp dụng phương pháp cấy máy và sử dụng máy gặt đập liên hợp để nâng cao năng suất.
Sáng kiến sẽ sử dụng giống lúa xác nhận từ AfricaRice và được giám sát khoa học bởi FOFIFA - Trung tâm Nghiên cứu Ứng dụng Phát triển Nông thôn Quốc gia, theo thông cáo trên website chính phủ. Sản lượng thu hoạch chủ yếu phục vụ thị trường nội địa. Việc xuất khẩu gạo đặc sản có thể được cho phép nếu các mục tiêu an ninh lương thực quốc gia được đáp ứng, qua đó cải thiện năng lực cạnh tranh của ngành.
Tổng mức đầu tư chưa được công bố, song mục tiêu chính là tăng năng suất trong bối cảnh ngành lúa gạo ngày càng phụ thuộc vào nhập khẩu.
Dữ liệu của FAO cho thấy nhập khẩu gạo của Madagascar đã tăng hơn gấp đôi lên 800.000 tấn trong năm 2025, so với gần 300.000 tấn một năm trước đó, phản ánh khó khăn trong việc đáp ứng nhu cầu nội địa.
Nhập khẩu có thể duy trì ở mức cao trong năm 2026
Triển vọng sản xuất vẫn yếu. Trong báo cáo ngày 12/12, Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) ước tính sản lượng gạo xay xát của Madagascar niên vụ 2025 - 2026 đạt 2,7 triệu tấn, giảm 19% so với niên vụ trước và thấp hơn 12% so với mức trung bình 5 năm.
USDA cho rằng nguyên nhân là do diện tích gieo trồng giảm 8% so với cùng kỳ xuống còn 1,8 triệu ha và năng suất bình quân dự kiến giảm 12% xuống 2,4 tấn/ha trong bối cảnh thời tiết bất lợi.
Theo cơ quan này, triển vọng thu hoạch bị ảnh hưởng bởi hạn hán trong tháng 3 và nhiệt độ cao hơn trung bình trong suốt mùa vụ, khiến năng suất niên vụ 2025 - 2026 xuống mức thấp nhất trong 20 năm. Mưa theo mùa đến muộn làm giảm tỷ lệ nảy mầm, thu hẹp diện tích gieo trồng và hạn chế tiềm năng năng suất do rút ngắn thời gian sinh trưởng.
Trong bối cảnh đó, mô hình hợp tác công - tư nếu được triển khai hiệu quả có thể giúp tái thiết nền tảng sản xuất trong các vụ tới.
Tiềm năng chưa được khai thác
Trong báo cáo tháng 4/2025, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) nhấn mạnh khoảng cách lớn giữa năng suất hiện tại và tiềm năng. Trong khi năng suất bình quân chỉ dao động quanh 2,75 tấn/ha từ cuối những năm 2000, IMF ước tính sản lượng có thể đạt tới 11 tấn/ha trong điều kiện tối ưu.
Biến động thời tiết vẫn là rào cản lớn. Ngoài hạn hán, các cơn bão nhiệt đới tái diễn gây gián đoạn nguồn nước tại quốc gia mà hơn 80% diện tích lúa phụ thuộc vào tưới tiêu. Khả năng tiếp cận đầu vào hiện đại hạn chế, mức độ cơ giới hóa thấp, suy thoái đất và phương thức canh tác truyền thống tiếp tục kìm hãm năng suất.
Từ năm 2025, chính phủ đã thúc đẩy canh tác lúa lai quy mô lớn nhằm nâng năng suất. Giống lúa lai có thể đạt tới 8,5 tấn/ha, cao gấp khoảng ba lần so với giống truyền thống (2,45 - 2,7 tấn/ha). Trong ngân sách năm 2025, chính phủ đã phân bổ 573 tỷ ariary để mua giống lúa lai hỗ trợ nông dân.
NPK/ Vinagri News (Ecofin Agency)
No comments:
Post a Comment