VINAGRI News - Trong bối cảnh thị trường toàn cầu ngày càng khắt khe, truy xuất nguồn gốc và Chỉ dẫn địa lý (IG) đang trở thành công cụ chiến lược giúp cà phê Brazil nâng cao uy tín, khả năng cạnh tranh và giá trị gia tăng. Dù là nước sản xuất cà phê lớn nhất thế giới với 20 IG được công nhận, ngành cà phê Brazil vẫn đối mặt thách thức về quản trị, tiêu chuẩn kỹ thuật và sự đồng bộ quy định quốc tế.
Tóm lược:
> Brazil có 20 Chỉ dẫn địa lý cà phê - nhiều nhất thế giới.
> Truy xuất nguồn gốc và IG giúp tăng uy tín, khả năng cạnh tranh và giá trị gia tăng.
> Thách thức gồm quản trị tập thể, tiêu chuẩn kỹ thuật và sự đồng bộ quy định với EU.
> Nhiều nhà sản xuất vẫn xem IG và truy xuất nguồn gốc là chi phí thay vì giá trị dài hạn.
> Thông điệp cốt lõi: Cà phê Brazil không chỉ là hàng hóa thô mà là sản phẩm chất lượng cao, bền vững và có bản sắc.
Trong bối cảnh thị trường cà phê toàn cầu ngày càng đòi hỏi cao về chất lượng, minh bạch và trách nhiệm, truy xuất nguồn gốc và Chỉ dẫn địa lý (Indicações Geográficas - IGs) đang được xem là những yếu tố then chốt giúp củng cố vị thế và giá trị của cà phê Brazil trên thị trường quốc tế.
Ông Rogério Galuppo, Chuyên gia Giải pháp và Danh mục sản phẩm của Đơn vị Nông nghiệp thuộc Sebrae Minas, nhận định: “Tôi tin rằng Brazil vẫn đang loay hoay trong việc định vị cà phê - vốn chỉ được nhìn nhận như một loại hàng hóa thô (commodity). Trong khi hiện nay, chúng ta hoàn toàn có thể thể hiện vai trò mạnh mẽ hơn. Không chỉ là tiềm năng, đó đã là thực tế.”
Truy xuất nguồn gốc và IG: Công cụ chiến lược
Brazil - quốc gia sản xuất cà phê lớn nhất thế giới - sở hữu những hạt cà phê chất lượng cao, với hồ sơ cảm quan độc đáo và câu chuyện riêng phía sau mỗi tách cà phê.
Tiến sĩ Kỹ thuật Lâm nghiệp và cũng là nông dân trồng cà phê, bà Viviane Palma, cho biết: “Những ai gắn bó với ngành cà phê đều hiểu rằng cà phê Brazil vượt xa yếu tố sản lượng. Chúng tôi sản xuất cà phê xuất sắc, hoàn toàn có thể cạnh tranh với các vùng trồng danh tiếng khi nói đến chất lượng. Thách thức lớn hiện nay là được công nhận cho sự xuất sắc đó. Và đây chính là lúc truy xuất nguồn gốc và Chỉ dẫn địa lý phát huy vai trò.”
Theo bà Palma, Brazil hiện có điều kiện tự nhiên thuận lợi cùng đội ngũ nhà sản xuất ngày càng chú trọng đến các thực hành tốt về môi trường, xã hội và quản trị (ESG). Brazil cũng là quốc gia có số lượng IG cà phê nhiều nhất thế giới, phân bố tại các khu vực Bắc, Đông Bắc, Đông Nam và Nam.
“Chính sự đa dạng này là một trong những thế mạnh lớn nhất của chúng tôi, mang lại các hồ sơ cảm quan khác biệt và trải nghiệm độc đáo. Tôi sản xuất trong khu vực IG Sudoeste de Minas và rất tự hào khi giới thiệu những loại cà phê chất lượng cao với hương vị nổi bật của chocolate, caramel và hạt dẻ,” bà chia sẻ.
Hiện cà phê là sản phẩm có số lượng Chỉ dẫn địa lý nhiều nhất tại Brazil, với tổng cộng 20 IG trải rộng trên nhiều vùng sản xuất.
Theo ông Wellington Carlos Pereira, Phó Chủ tịch Hiệp hội Cà phê Đặc sản Brazil (BSCA), IG là công cụ chiến lược nhằm gia tăng giá trị nguồn gốc và cà phê đặc sản, thông qua việc kết nối lãnh thổ, bản sắc, chất lượng, truy xuất nguồn gốc và tính bền vững.
“IG đại diện cho bước tiến quan trọng trong cách Brazil truyền tải câu chuyện cà phê ra thế giới. Tuy nhiên, IG vẫn đối mặt với những thách thức cấu trúc cần vượt qua để tạo ra giá trị ổn định và lâu dài cho toàn chuỗi,” ông Pereira nhấn mạnh.
Các thách thức bao gồm:
𑇐 Sự cần thiết của cơ chế quản trị tập thể liên tục;
𑇐 Tiêu chí kỹ thuật đảm bảo chất lượng và tính đặc trưng nhưng không hạn chế sự đa dạng cảm quan;
𑇐 Sự hội tụ quy định giữa mô hình châu Âu và hệ thống Brazil.
Theo ông Pereira, để việc công nhận IG mang lại hiệu quả dài hạn, cần có sự đồng bộ về kỹ thuật, pháp lý và vận hành giữa các tiêu chuẩn áp dụng tại Liên minh châu Âu (EU) và hệ thống Brazil.
Truy xuất nguồn gốc: Không chỉ là yêu cầu, mà là bảo chứng
Về truy xuất nguồn gốc, Phó Chủ tịch BSCA cho biết đây đã là thực hành phổ biến trong thị trường cà phê đặc sản Brazil, nhờ các chương trình chất lượng và chứng nhận do hiệp hội triển khai. Công việc này được quốc tế công nhận và có nhiều điểm tương đồng với các tiêu chuẩn áp dụng trong hệ thống IG.
Ông Galuppo (Sebrae Minas) cho rằng Chỉ dẫn địa lý giúp bảo hộ sản phẩm và kiểm soát quy trình, từ đó tạo dựng uy tín. Trong khi đó, truy xuất nguồn gốc không nên chỉ được xem là một lộ trình phải hoàn thành, mà là công cụ đảm bảo toàn bộ quá trình sản xuất và xác thực nguồn gốc.
“Chất lượng tự thân không còn là lợi thế cạnh tranh, mà chỉ là điều kiện tiên quyết - một yếu tố trong tổng thể các quy trình tạo sự khác biệt cho sản phẩm,” ông nhấn mạnh.
Tuy nhiên, theo ông Galuppo, một số vùng tại Brazil vẫn thiếu năng lực quản trị, hạ tầng và nguồn lực tài chính để phát triển tối ưu các quy trình hướng tới sự xuất sắc. “Nhiều khi toàn bộ quá trình được thực hiện mang tính kinh nghiệm, và người sản xuất nhìn thấy nhiều chi phí hơn là lợi ích trong IG và truy xuất nguồn gốc. Họ cần nhìn nhận giá trị mà các công cụ này mang lại, không chỉ đơn thuần là tiền bạc,” ông cảnh báo.
Kết luận, bà Viviane Palma khẳng định: “Tôi tin rằng truy xuất nguồn gốc, tính bền vững và bản sắc lãnh thổ là những con đường cụ thể để chứng minh với thế giới rằng cà phê Brazil không chỉ là số lượng, mà là sự xuất sắc đi kèm trách nhiệm.”
NPK/ Vinagri News (Notícias Agrícolas)

No comments:
Post a Comment