VINAGRI News - Chiến sự tại Iran làm chi phí phân bón và nhiên liệu tăng mạnh, khiến nông dân Mỹ giảm diện tích trồng ngô và lúa mì, đồng thời chuyển sang đậu tương nhằm tối ưu lợi nhuận.
Tóm lược:
> Chiến sự Iran làm chi phí phân bón và nhiên liệu tăng mạnh, ảnh hưởng kế hoạch gieo trồng tại Mỹ.
> Diện tích ngô và lúa mì xuân dự báo giảm, trong khi đậu tương tăng.
> Thu nhập nông dân Mỹ suy giảm năm thứ tư liên tiếp dù có hỗ trợ chính phủ.
> Giá phân bón tăng mạnh, đặc biệt là urê và amoniac.
> Xu hướng chuyển sang cây trồng ít sử dụng phân đạm như đậu tương.
> Tìm kiếm giải pháp sản xuất phân bón bằng năng lượng tái tạo.
> Nông dân điều chỉnh cơ cấu cây trồng theo chi phí và lợi nhuận, tăng diện tích đậu tương và cải dầu.
Theo các nhà phân tích, chiến sự tại Iran đã làm đảo lộn kế hoạch gieo trồng của nông dân Mỹ, dẫn đến việc giảm diện tích trồng ngô và ghi nhận mức gieo trồng lúa mì xuân thấp nhất kể từ năm 1970. Nguyên nhân chủ yếu là chi phí phân bón và nhiên liệu tăng cao, trong khi giá ngũ cốc thấp làm triển vọng lợi nhuận suy yếu, trong bối cảnh thị trường chờ đợi báo cáo của Chính phủ Mỹ công bố vào thứ Ba.
Ngược lại, diện tích gieo trồng đậu tương được dự báo tăng mạnh khi một số nông dân chuyển đổi từ ngô và lúa mì - những cây trồng cần lượng phân bón tốn kém hơn.
Nông dân Mỹ bước vào vụ gieo trồng mùa xuân quan trọng trong bối cảnh bất ổn gia tăng khi xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran làm gián đoạn thương mại toàn cầu, đẩy giá phân bón và dầu diesel tăng vọt. Đồng thời, quan hệ thương mại dài hạn giữa Mỹ và Trung Quốc - nước nhập khẩu đậu tương lớn nhất - vẫn chưa rõ ràng do căng thẳng thương mại kéo dài dưới thời chính quyền Tổng thống Donald Trump.
Thu nhập ròng của nông dân Mỹ dự báo sẽ giảm trong năm nay, bất chấp mức hỗ trợ gần kỷ lục từ chính phủ, đánh dấu năm thứ tư liên tiếp các nhà sản xuất cây trồng đối mặt với biên lợi nhuận thấp, chi phí sản xuất cao và giá hàng hóa yếu.
Chính quyền Tổng thống Trump đang triển khai gói hỗ trợ trị giá 12 tỷ USD cho nông dân. Trong bối cảnh tác động của chiến sự lan rộng tới nền kinh tế, các tổ chức nông nghiệp đã kêu gọi Quốc hội phê duyệt thêm các khoản hỗ trợ bổ sung.
Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) dự kiến công bố báo cáo diện tích gieo trồng triển vọng hàng năm vào trưa thứ Ba (giờ miền Đông Mỹ), đây là ước tính đầu tiên trong năm dựa trên khảo sát. Tuy nhiên, các nhà phân tích cảnh báo rằng số liệu này - được thu thập trong nửa đầu tháng 3 - chưa phản ánh đầy đủ những gián đoạn và biến động chi phí do chiến sự bắt đầu từ ngày 28/2, khi Mỹ và Israel tiến hành không kích Iran.
Ông Terry Linn, chuyên gia phân tích tại Linn & Associates (Chicago), nhận định báo cáo lần này có thể bị thị trường nghi ngờ do thời điểm khảo sát trùng với giai đoạn đầu của xung đột và chưa cập nhật hết những thay đổi về chi phí.
Theo khảo sát của Reuters, diện tích trồng ngô tại Mỹ được dự báo giảm xuống 94,371 triệu mẫu, so với 98,788 triệu mẫu năm 2025 - mức cao nhất kể từ năm 1936. Ngược lại, diện tích đậu tương dự kiến tăng lên 85,549 triệu mẫu, so với 81,215 triệu mẫu năm trước.
Diện tích trồng lúa mì xuân tại khu vực đồng bằng phía Bắc được dự báo giảm xuống 9,843 triệu mẫu, từ 9,990 triệu mẫu năm ngoái và là mức thấp nhất kể từ năm 1970. Giá lúa mì giàu protein đã giảm sau vụ thu hoạch kỷ lục tại Canada năm ngoái.
Thông thường, nông dân vùng Trung Tây Mỹ luân canh ngô và đậu tương qua từng năm để duy trì độ phì nhiêu đất và tối ưu năng suất. Tuy nhiên, dự báo lợi nhuận và chi phí đầu vào có thể khiến họ thay đổi kế hoạch luân canh ở một số diện tích.
Ông Rich Nelson, chiến lược gia trưởng tại Allendale, cho rằng chi phí và nguồn cung phân bón hiện là yếu tố chi phối chính, đồng thời lưu ý vẫn còn nghi ngờ về việc báo cáo của USDA có phản ánh đầy đủ thực tế hay không.
Theo các nhà kinh tế thuộc Đại học Illinois, giá phân urê đã tăng khoảng 40% kể từ khi chiến sự bùng phát, trong khi giá amoniac khan tăng gần 20%. Do đậu tương không sử dụng nhiều phân đạm, giá phân đạm tăng có thể thúc đẩy xu hướng chuyển sang trồng đậu tương và giảm diện tích ngô.
Bộ trưởng Nông nghiệp Mỹ Brooke Rollins cho biết khoảng 75% nông dân đã đặt mua đủ phân bón cho vụ mùa.
Trong bối cảnh đó, các giải pháp thay thế nhằm giảm phụ thuộc vào biến động giá khí tự nhiên - nguyên liệu chính sản xuất phân bón - đang được tìm kiếm, đồng thời hướng tới giảm phát thải carbon. Nhiều sáng kiến đang thúc đẩy sản xuất amoniac bằng năng lượng tái tạo thay vì khí tự nhiên.
Tại bang Minnesota, một liên minh các tổ chức nông nghiệp và bảo tồn đã khởi động dự án “Minnesota Made Ammonia” vào ngày 5/3 nhằm xây dựng các cơ sở sản xuất amoniac tại chỗ sử dụng năng lượng tái tạo.
Ngoài khu vực vành đai ngô - đậu tương Trung Tây, nông dân có thêm lựa chọn như lúa mì xuân cứng, lúa mì durum, cải dầu và bông.
Tại bang North Dakota - bang sản xuất lúa mì xuân hàng đầu và là nguồn cung đậu tương quan trọng xuất khẩu sang Trung Quốc qua các cảng Tây Bắc Thái Bình Dương - chi phí phân bón tăng và bất ổn thương mại có thể khiến nông dân chuyển sang trồng ngô hoặc cải dầu thay vì đậu tương và lúa mì.
Theo ông Jim Peterson, Giám đốc điều hành Ủy ban Lúa mì North Dakota, giá urê đã tăng ít nhất 200 USD/tấn kể từ khi chiến sự nổ ra. Với năng suất 50 giạ/mẫu, nông dân cần thêm 40 - 50 cent/giạ chỉ để bù chi phí phân bón.
Cải dầu, được trồng tại vùng đồng bằng phía Bắc và Canada, vẫn là lựa chọn khả thi dù chi phí phân bón cao, nhờ nhu cầu dầu thực vật phục vụ sản xuất nhiên liệu sinh học tăng mạnh trong bối cảnh giá nhiên liệu hóa thạch leo thang.
Tại khu vực Delta, giá bông thấp và chi phí đầu vào cao có thể khiến diện tích trồng bông giảm xuống mức thấp nhất trong một thập kỷ, khi nông dân chuyển sang trồng đậu tương có lợi nhuận cao hơn. Ông Barry Bean, Chủ tịch Bean & Bean Cotton Company, cho rằng nếu giá đậu tương tiếp tục vượt trội so với bông trong tháng 3 và sang tháng 4, xu hướng chuyển đổi diện tích sang đậu tương sẽ gia tăng.
NPK/ Vinagri News (Reuters)

No comments:
Post a Comment