VINAGRI News - Thu nhập nông dân Thái Lan đối mặt áp lực khi thị trường gạo toàn cầu thay đổi, với nguồn cung tăng nhẹ, tiêu thụ điều chỉnh giảm và cạnh tranh xuất khẩu gia tăng, trong khi sản xuất trong nước chịu tác động từ giá thấp và thời tiết.
Tóm lược:
> Thu nhập nông dân Thái Lan chịu áp lực từ biến động thị trường gạo toàn cầu
> Sản lượng gạo toàn cầu tăng nhẹ, nguồn cung đạt 732,9 triệu tấn
> Tiêu thụ toàn cầu giảm nhẹ nhưng vẫn ở mức cao kỷ lục
> Tồn kho toàn cầu tăng, tập trung tại Trung Quốc và Ấn Độ
> Thương mại gạo vẫn ở mức kỷ lục nhưng cạnh tranh gia tăng
> Giá gạo tăng tại Thái Lan, Việt Nam; giảm tại Ấn Độ, Pakistan
> Diện tích trồng lúa Thái Lan giảm do giá thấp và chuyển đổi cây trồng
> Năng suất tăng nhẹ nhưng bị hạn chế bởi lũ lụt
> Giá lúa nội địa ổn định, giá xuất khẩu tăng đáng kể
Gạo là một trong những nguồn thu nhập quan trọng của Thái Lan, đồng thời là cây trồng chủ lực khi có tới 61% số hộ nông dân - tương đương 4,68 triệu hộ, chiếm khoảng 45% dân số (tương đương 20 triệu người) - tham gia sản xuất. Diện tích trồng lúa đạt khoảng 11,52 triệu ha.
Do đó, diễn biến của thị trường gạo toàn cầu đóng vai trò quan trọng trong việc dự báo thu nhập tương lai của nông dân Thái Lan.
Theo báo cáo “Triển vọng Gạo tháng 4/2026” của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), sản lượng gạo toàn cầu niên vụ 2025/26 dự kiến đạt 541,4 triệu tấn (quy gạo xay xát), tăng 0,1 triệu tấn so với dự báo trước đó.
Mức tăng này chủ yếu nhờ sản lượng cao hơn tại Thái Lan, nơi điều kiện thời tiết thuận lợi giúp diện tích gieo trồng tăng nhẹ, bù đắp cho sự sụt giảm sản lượng tại Philippines và Đài Loan.
Dự báo sản lượng của Ấn Độ và Trung Quốc không thay đổi, lần lượt ở mức 152 triệu tấn và 146 triệu tấn, tiếp tục là hai quốc gia sản xuất gạo lớn nhất thế giới.
Tổng nguồn cung gạo toàn cầu niên vụ 2025/26 được nâng lên 732,9 triệu tấn, tăng 0,4 triệu tấn so với dự báo tháng 3, nhờ sản lượng và tồn kho đầu kỳ tăng.
Trong khi đó, tiêu thụ gạo toàn cầu (bao gồm cả phần hao hụt sau thu hoạch) được điều chỉnh giảm 400.000 tấn, xuống còn 540,6 triệu tấn. Mức giảm này chủ yếu do điều chỉnh giảm tại Nhật Bản (175.000 tấn), Iraq (100.000 tấn) và tổng cộng 75.000 tấn tại Cuba, Ả Rập Xê Út và Đài Loan, dù có tăng nhẹ ở một số khu vực khác.
Dù vậy, tiêu thụ vẫn duy trì ở mức cao kỷ lục tại nhiều quốc gia tiêu thụ lớn như Bangladesh, Ấn Độ, Nigeria, Philippines, Thái Lan, Việt Nam và Mỹ.
Tồn kho gạo toàn cầu cuối niên vụ 2025/26 được dự báo đạt 192,3 triệu tấn, tăng 0,8 triệu tấn so với dự báo trước, do tồn kho tăng tại Iran, Pakistan, Nhật Bản và Thái Lan, bù đắp cho mức giảm tại Bangladesh, UAE, Philippines và Đài Loan.
Trung Quốc và Ấn Độ tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tồn kho toàn cầu, chủ yếu nhờ các chương trình dự trữ của chính phủ.
Thương mại gạo toàn cầu năm 2026 dự kiến vẫn đạt mức cao kỷ lục 62,1 triệu tấn, tuy nhiên giảm 0,4 triệu tấn so với dự báo trước, chủ yếu do xuất khẩu từ Pakistan và Mỹ suy yếu trong bối cảnh cạnh tranh gia tăng từ các nhà xuất khẩu giá thấp.
Nhập khẩu gạo toàn cầu cũng được điều chỉnh giảm 0,3 triệu tấn xuống 59,9 triệu tấn, chủ yếu do nhu cầu yếu tại Trung Đông và châu Phi, dù Trung Quốc tăng nhập khẩu.
Về giá cả, trong giai đoạn từ 11/3 đến 8/4/2026, giá gạo tăng tại Thái Lan, Việt Nam, Uruguay và Argentina, nhưng giảm tại Ấn Độ và Pakistan. Giá gạo Mỹ loại 2, tỷ lệ tấm 4% giữ nguyên ở mức 550 USD/tấn. Gạo trắng 100% loại B của Thái Lan tăng 10 USD (2%) lên 388 USD/tấn, trong khi gạo 5% tấm của Việt Nam đạt 380 USD/tấn, cao hơn so với đầu tháng 3.
Ngược lại, gạo 5% tấm của Ấn Độ giảm 15 USD (4%) xuống còn 340 USD/tấn, đánh dấu tháng giảm thứ tư liên tiếp, còn giá gạo Pakistan giảm 5 USD (1%) xuống 345 USD/tấn.
Dữ liệu từ Văn phòng Kinh tế Nông nghiệp Thái Lan (OAE) cho thấy sản xuất lúa chính vụ 2025/26 dự kiến đạt diện tích 9,808 triệu ha, sản lượng 26,9 triệu tấn, với năng suất trung bình 440 kg trên mỗi 0,16 ha. Năng suất dự kiến tăng nhẹ 0,23%.
Tuy nhiên, diện tích gieo trồng giảm do giá lúa không hấp dẫn, khiến nông dân cắt giảm từ hai vụ xuống một vụ, chuyển sang trồng mía hoặc chuyển đổi mục đích sử dụng đất sang khu dân cư.
Năng suất tăng nhẹ nhờ nguồn nước đủ và cây sinh trưởng tốt, tuy nhiên mức tăng bị hạn chế do một số khu vực, đặc biệt là miền Bắc, bị ngập lụt gây thiệt hại mùa màng.
Tổng sản lượng quốc gia do đó được dự báo giảm do diện tích gieo trồng thu hẹp và tác động của lũ lụt.
Theo dữ liệu từ Hiệp hội Nhà máy Xay xát Gạo Thái Lan, tính đến ngày 10/4/2026, giá lúa thường tại Ayutthaya dao động 7.200 - 7.600 baht/tấn, trong khi lúa Hom Mali niên vụ 2025/26 tại Ubon Ratchathani ở mức 16.500 - 17.000 baht/tấn, không đổi so với ngày 1/4.
Dữ liệu từ Hiệp hội Xuất khẩu Gạo Thái Lan cho thấy giá gạo xuất khẩu theo điều kiện FOB ngày 8/4/2026 tăng so với ngày 1/4. Cụ thể, gạo trắng 5% tấm đạt 423 USD/tấn (tăng từ 384 USD), gạo Hom Mali đặc biệt niên vụ 2025/26 đạt 1.202 USD/tấn (tăng từ 1.180 USD), và gạo đồ 100% đạt 439 USD/tấn (tăng từ 409 USD).
NPK/ Vinagri News (The Nation Thailand)
No comments:
Post a Comment