VINAGRI News - Ngành xuất khẩu thủy sản Thái Lan đang đối mặt với thách thức mới khi Malaysia áp dụng các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt đối với cá chẽm và tạm ngừng nhập khẩu 5 loài tôm từ ngày 1/6/2026. Động thái này được Malaysia mô tả là biện pháp đối ứng thương mại và tăng cường các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, đồng thời làm dấy lên lo ngại về nguy cơ dư cung và áp lực giảm giá trên thị trường nội địa Thái Lan.
Tóm lược:
> Malaysia sẽ tạm ngừng nhập khẩu 5 loài tôm từ Thái Lan từ ngày 1/6 và siết chặt kiểm soát đối với cá chẽm.
> Lệnh cấm được áp dụng theo nguyên tắc đối ứng thương mại và liên quan đến các yêu cầu về an toàn thực phẩm.
> Ngành thủy sản Thái Lan đối mặt nguy cơ dư cung nội địa và áp lực giảm giá nếu xuất khẩu sang Malaysia bị gián đoạn.
> Doanh nghiệp được khuyến nghị tìm thị trường thay thế, tạm dừng xuất khẩu tôm sang Malaysia và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ kiểm định đối với cá chẽm.
Theo Văn phòng Thương vụ tại Kuala Lumpur, Malaysia sẽ chính thức áp dụng các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt đối với thủy sản nhập khẩu từ Thái Lan kể từ ngày 1/6/2026.
Các biện pháp này được Malaysia mô tả là phản ứng mang tính đối ứng thương mại, đồng thời là một phần trong việc nâng cấp hệ thống bảo đảm an toàn thực phẩm quốc gia.
Cá chẽm và 5 loài tôm nằm trong diện bị siết chặt kiểm soát
Các mặt hàng thủy sản chịu ảnh hưởng bao gồm cá chẽm và 5 loài tôm chủ lực của Thái Lan, gồm:
- Tôm sú nâu (Brown Tiger Prawn)
- Tôm chuối (Banana Prawn)
- Tôm thẻ chân trắng (Whiteleg Shrimp)
- Tôm sú (Giant Tiger Prawn)
- Tôm xanh (Blue Shrimp)
Đối với cá chẽm, Malaysia yêu cầu mọi lô hàng nhập khẩu phải kèm theo Giấy chứng nhận phân tích (Certificate of Analysis - CoA) nhằm xác nhận sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm của Bộ Y tế Malaysia.
Đối với tôm, Malaysia sẽ tạm ngừng nhập khẩu toàn bộ 5 loài kể trên.
Theo cơ quan chức năng Malaysia, biện pháp này được áp dụng theo nguyên tắc đối ứng vì trước đó Thái Lan cũng từng áp đặt các điều kiện tương tự đối với tôm nhập khẩu từ Malaysia.
Lệnh tạm ngừng nhập khẩu sẽ được duy trì cho đến khi các cơ quan chức năng Thái Lan hoàn tất việc trả lời đầy đủ bảng câu hỏi liên quan đến các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm mà phía Malaysia yêu cầu. Sau đó, Malaysia sẽ xem xét lại biện pháp này.
Malaysia đã thông báo trước cho doanh nghiệp nhập khẩu
Trước đó, ngày 13/5/2026, Cơ quan Phát triển Thủy sản Malaysia đã mời các doanh nghiệp nhập khẩu cá chẽm và tôm từ Thái Lan cùng đại diện các cơ quan liên quan, bao gồm Cục Thủy sản, Bộ Y tế và các đơn vị quản lý cửa khẩu tham dự cuộc họp nhằm phổ biến các quy định mới để doanh nghiệp có thời gian chuẩn bị trước khi biện pháp có hiệu lực.
Malaysia cho biết mục tiêu chính của việc siết chặt kiểm soát là tăng cường an toàn thực phẩm và an ninh sinh học, đồng thời bảo đảm tiêu chuẩn chất lượng đối với các sản phẩm thủy sản nhập khẩu nhằm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và ngành sản xuất trong nước.
Tuy nhiên, Bộ Nông nghiệp và An ninh Lương thực Malaysia khẳng định các hoạt động kiểm tra và tạm ngừng nhập khẩu tại cửa khẩu sẽ được triển khai thận trọng để không ảnh hưởng đến nguồn cung cá chẽm và tôm phục vụ nhu cầu tiêu dùng trong nước.
Nguy cơ dư cung và áp lực giảm giá tại Thái Lan
Việc các biện pháp trên chính thức có hiệu lực từ ngày 1/6 được dự báo sẽ tác động đến chuỗi cung ứng xuất khẩu thủy sản của Thái Lan trên nhiều phương diện.
Trong ngắn hạn, việc tạm dừng nhập khẩu đối với 5 loài tôm chủ lực sẽ khiến ngành thủy sản Thái Lan mất đi một phần doanh thu từ thị trường Malaysia nếu các lô hàng không thể xuất khẩu đúng kế hoạch.
Điều này cũng có thể dẫn tới tình trạng dư cung trên thị trường nội địa, tạo áp lực giảm giá tôm tại Thái Lan và buộc người nuôi cũng như doanh nghiệp xuất khẩu phải nhanh chóng chuyển hướng sang các thị trường thay thế.
Đối với ngành cá chẽm, yêu cầu bổ sung Giấy chứng nhận phân tích sẽ làm phát sinh thêm chi phí cho doanh nghiệp, bao gồm chi phí xét nghiệm tại phòng thí nghiệm và thời gian chờ đợi kết quả kiểm tra.
Doanh nghiệp được khuyến nghị chủ động ứng phó
Văn phòng Thương vụ cho biết các biện pháp mới chắc chắn sẽ làm gia tăng chi phí logistics và kéo dài thời gian giao hàng.
Do đó, các doanh nghiệp xuất khẩu cá chẽm được khuyến nghị nhanh chóng nghiên cứu các quy định an toàn thực phẩm của Malaysia và chủ động bố trí thêm thời gian để hoàn thiện Giấy chứng nhận phân tích (CoA) từ các phòng thí nghiệm được công nhận, tránh tình trạng hàng hóa bị lưu giữ quá lâu tại cửa khẩu hoặc hư hỏng do chậm thông quan.
Đối với các doanh nghiệp xuất khẩu 5 loài tôm thuộc diện bị đình chỉ nhập khẩu, khuyến nghị được đưa ra là tạm thời ngừng các lô hàng tôm tươi và tôm đông lạnh sang Malaysia nhằm tránh nguy cơ bị trả hàng.
Các doanh nghiệp cũng được khuyến khích đẩy mạnh phân phối sang các thị trường xuất khẩu thay thế hoặc tiêu thụ trong nước để giảm thiểu nguy cơ dư cung.
Ngoài ra, doanh nghiệp cần phối hợp chặt chẽ với các đối tác nhập khẩu tại Malaysia để cập nhật các hướng dẫn mới nhất, đồng thời theo dõi tiến trình phản hồi bảng câu hỏi của Cục Thủy sản Thái Lan để có thể nhanh chóng khôi phục hoạt động xuất khẩu khi Malaysia chính thức dỡ bỏ các biện pháp hạn chế.
NPK/ Vinagri News (The Nation Thailand)

No comments:
Post a Comment