VINAGRI News - Triển vọng thương mại đậu tương toàn cầu năm 2026 được dự báo sẽ xoay quanh nhu cầu nhập khẩu của Trung Quốc. Trong khi xuất khẩu đậu tương của Mỹ có nguy cơ suy giảm do bất ổn thương mại, Brazil được kỳ vọng hưởng lợi nhờ sản lượng kỷ lục và lợi thế thuế quan.
Tóm lược:
> Xuất khẩu đậu tương Mỹ năm 2026 có nguy cơ giảm do bất ổn thương mại Mỹ - Trung.
> Trung Quốc dự kiến vẫn là yếu tố then chốt quyết định thương mại đậu tương toàn cầu.
> Brazil hưởng lợi nhờ sản lượng và xuất khẩu đậu tương tăng mạnh, cùng lợi thế thuế quan.
> Thuế nhập khẩu cao hơn khiến đậu tương Mỹ kém cạnh tranh so với đậu tương Brazil tại Trung Quốc.
> Giá đậu tương Mỹ có thể cần giảm để thúc đẩy xuất khẩu trong niên vụ 2025 - 2026.
Các doanh nghiệp tham gia thị trường đậu tương Mỹ dự báo sản lượng và xuất khẩu của nước này sẽ giảm trong năm 2026, trong bối cảnh những bất định xoay quanh quan hệ thương mại Mỹ - Trung vẫn kéo dài. Trái lại, vụ đậu tương lớn hơn tại Brazil nhiều khả năng sẽ thúc đẩy Trung Quốc gia tăng mua hàng từ quốc gia Nam Mỹ này.
Trung Quốc hiện là nước nhập khẩu đậu tương lớn nhất thế giới. Theo các nguồn tin thị trường, những bất ổn kéo dài có thể tiếp tục kìm hãm xuất khẩu đậu tương của Mỹ, đồng thời khiến nông dân Mỹ cân nhắc giảm diện tích gieo trồng đậu tương và chuyển sang trồng ngô.
Theo báo cáo Cung - cầu Nông sản Thế giới (WASDE) của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) công bố ngày 9/12, sản lượng đậu tương Mỹ niên vụ 2025 - 2026 (tháng 9 - tháng 8) được dự báo đạt 115,75 triệu tấn, giảm 2,8% so với cùng kỳ năm trước. Một thương nhân tại thị trường FOB Gulf nhận định diện tích trồng ngô sẽ tăng, trong khi diện tích đậu tương giảm, do nhu cầu từ Trung Quốc thiếu chắc chắn và sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ Brazil.
Trước những khó khăn do xung đột thương mại và chi phí cao, chính quyền Mỹ đã công bố gói hỗ trợ 12 tỷ USD vào ngày 8/12. Theo ước tính của một số thương nhân, gói hỗ trợ này tương đương khoảng 31 USD/acre đối với đậu tương, giúp giảm bớt áp lực nhưng chưa thể giải quyết toàn bộ vấn đề.
Trong niên vụ 2025 - 2026, xuất khẩu đậu tương Mỹ được dự báo sẽ giảm, khi Trung Quốc gần như không mua đậu tương Mỹ trong giai đoạn từ tháng 6 đến cuối tháng 10. USDA dự báo xuất khẩu đậu tương Mỹ đạt 44,5 triệu tấn, giảm 13,1% so với năm trước.
Trung Quốc nối lại việc mua đậu tương Mỹ từ ngày 30/10, sau cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hàn Quốc. Sau cuộc gặp, Tổng thống Trump tuyên bố Trung Quốc sẽ mua 12 triệu tấn đậu tương Mỹ trước tháng 12/2025, sau đó thời hạn được lùi sang tháng 2/2026. Tuy nhiên, phần lớn doanh nghiệp thương mại chỉ kỳ vọng khối lượng mua thực tế đạt khoảng 8 - 9 triệu tấn trong niên vụ 2025 - 2026. Trái lại, các nhà phân tích của S&P Global Energy CERA dự báo Trung Quốc có thể mua tới 12 triệu tấn đậu tương Mỹ trong niên vụ này, so với hơn 22,6 triệu tấn ở niên vụ 2024 - 2025.
Brazil nhiều khả năng hưởng lợi
Phần lớn các bên tham gia thị trường cho rằng Brazil sẽ tiếp tục hưởng lợi từ những bất ổn thương mại trong năm 2026. Năm 2025, Brazil đã gia tăng mạnh xuất khẩu đậu tương sang Trung Quốc. Số liệu từ Tổng cục Hải quan Trung Quốc cho thấy trong giai đoạn tháng 1 - 10, Brazil chiếm tới 74% tổng lượng đậu tương nhập khẩu của Trung Quốc, tương đương 70,8 triệu tấn, tăng 4,5% so với cùng kỳ năm 2024.
Theo Cơ quan Cung ứng quốc gia Brazil (Conab), xuất khẩu đậu tương của Brazil niên vụ 2025 - 2026 (tháng 1 - tháng 12) dự kiến đạt 112 triệu tấn, tăng 4,7% so với năm trước. CERA cũng đưa ra dự báo tương tự, với mức tăng khoảng 3,2%. Về sản lượng, Conab dự báo vụ đậu tương Brazil đạt kỷ lục 177,1 triệu tấn, tăng 3,3% so với cùng kỳ, trong khi CERA ước tính con số này ở mức 179,5 triệu tấn, tăng 2,6%.
Theo bà Silvia Navarro, chuyên gia phân tích thị trường cấp cao của CERA, diện tích gieo trồng tại Brazil đang gia tăng và năng suất dự kiến bám sát xu hướng trung bình, song lượng mưa tích lũy diễn biến thất thường tại một số bang cần được theo dõi chặt chẽ.
Yếu tố thuế nhập khẩu của Trung Quốc
Giới thương nhân tại Mỹ và Brazil hiện đặc biệt chú ý tới chính sách nhập khẩu đậu tương của Trung Quốc trong năm 2026. Dù Trung Quốc đã dỡ bỏ một số mức thuế trả đũa đối với hàng hóa Mỹ, trong đó có đậu tương, từ ngày 5/11, nhưng tổng thuế nhập khẩu đối với đậu tương Mỹ vẫn ở mức 13%. Mức này bao gồm thuế tối huệ quốc (MFN) 3% và phụ thu 10% được áp dụng để đáp trả các biện pháp thuế quan trước đây của Mỹ. Trong khi đó, đậu tương Brazil chỉ chịu mức thuế MFN 3%.
Theo các nguồn tin thị trường, phần lớn các hợp đồng mua đậu tương Mỹ hiện do doanh nghiệp thương mại nhà nước Trung Quốc COFCO thực hiện, còn các nhà nhập khẩu tư nhân vẫn dè dặt do mức thuế cao hơn so với đậu tương Brazil. Tính đến ngày 11/12, Trung Quốc đã đặt mua hơn 3,25 triệu tấn đậu tương Mỹ cho niên vụ 2025 - 2026, thấp hơn nhiều so với mức 17,8 triệu tấn đã được đặt mua cùng thời điểm của niên vụ trước.
Một thương nhân của tập đoàn kinh doanh ngũ cốc đa quốc gia tại Mỹ nhận định rằng dù hoạt động mua đã được nối lại, nhưng tổng khối lượng vẫn thấp hơn đáng kể so với thông lệ. Theo các doanh nghiệp, để Mỹ có thể hoàn thành mục tiêu xuất khẩu, giá đậu tương nhiều khả năng sẽ phải giảm, bởi mức giá hiện tại đang tạo lợi thế cạnh tranh rõ rệt cho nguồn cung từ Brazil.
NPK/ Vinagri News (S&P Global)
No comments:
Post a Comment