VINAGRI News - Chính phủ Bangladesh vừa cấp thêm giấy phép cho khu vực tư nhân nhập khẩu 200.000 tấn gạo đồ nhằm bình ổn giá, trong bối cảnh dự trữ công dồi dào và vụ Aman được mùa. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng động thái này là không cần thiết và có thể gây bất lợi cho nông dân trong nước.
Tóm lược:
> Bangladesh cấp phép mới nhập khẩu thêm 200.000 tấn gạo đồ cho khu vực tư nhân.
> Tổng hạn ngạch nhập khẩu tư nhân hiện đạt 800.000 tấn trong năm tài khóa này.
> Giá gạo hạt dài bán lẻ tăng 6,45% trong vòng một tháng.
> Dự trữ gạo công ở mức cao, hơn gấp đôi cùng kỳ năm ngoái.
> Chuyên gia cảnh báo nhập khẩu quy mô lớn có thể gây bất lợi cho nông dân và không thực sự cần thiết.
Bộ Lương thực Bangladesh đã cấp giấy phép mới cho phép các thương nhân tư nhân nhập khẩu thêm 200.000 tấn gạo đồ, trong bối cảnh dự trữ lương thực công đang ở mức an toàn, dự báo vụ lúa Aman đạt sản lượng trên trung bình và giá gạo trong nước chưa ghi nhận biến động tăng mạnh.
Trước đó, khoảng 600.000 tấn gạo đã được phê duyệt nhập khẩu trong năm tài khóa hiện tại và đã vào thị trường nội địa.
Dù vậy, giá gạo hạt dài (fine rice) đã nhích lên trong những tuần gần đây. Bộ Lương thực coi đây là dấu hiệu cảnh báo sớm đối với các loại gạo trung bình và gạo thô, theo thông báo phát đi hôm Chủ nhật.
Tuy nhiên, nhiều nhà kinh tế nông nghiệp cho rằng quyết định này là “không cần thiết”, vì có thể gây áp lực giảm giá trong nước và làm tổn hại đến người trồng lúa Aman - vụ lúa lớn thứ hai của Bangladesh.
Hồi tháng 8 năm ngoái, Tổng cục Kinh tế (General Economic Division) cho biết gạo đóng vai trò ngày càng lớn trong việc đẩy giá thực phẩm và lạm phát chung tăng cao. Tỷ trọng đóng góp của gạo vào lạm phát thực phẩm đã tăng từ 40% vào tháng 5 lên 51,55% vào tháng 7/2024.
Trong bối cảnh chính phủ nỗ lực kiềm chế giá tiêu dùng - vốn duy trì trên 8% trong nhiều tháng - tổng hạn ngạch nhập khẩu gạo dành cho khu vực tư nhân hiện đã đạt 800.000 tấn sau đợt cấp phép mới nhất.
Theo số liệu của Cục Tiếp thị Nông nghiệp, ngày 19/1, giá bán lẻ gạo hạt dài dao động từ 70 đến 95 taka/kg, tăng so với mức 65 - 90 taka/kg của một tháng trước, tương đương mức tăng 6,45%.
Ông Md Firoz Sarkar, Thư ký Bộ Lương thực, cho biết biện pháp can thiệp này nhằm ổn định thị trường sau khi xuất hiện dấu hiệu giá gạo tăng.
Ông Chitta Majumder, Tổng giám đốc Tập đoàn Majumder - một trong những doanh nghiệp xay xát và nhập khẩu gạo lớn - cho biết công ty ông đã được phê duyệt nhập khẩu 4.000 tấn và đã bắt đầu thu mua từ miền Nam Ấn Độ. Tuy nhiên, ông cũng nhận định các quyết định nhập khẩu gần đây đang gây khó khăn cho các nhà máy xay xát lớn, vốn thường thu mua và dự trữ thóc trong vụ Aman để cung ứng cho thị trường quanh năm.
Chính phủ cũng áp đặt nhiều điều kiện kèm theo giấy phép nhập khẩu. Theo đó, toàn bộ lượng gạo nhập khẩu phải được tiêu thụ trong nước trước ngày 10/3; doanh nghiệp phải báo cáo chi tiết về số lượng, lưu kho và phân phối cho các cơ quan quản lý lương thực cấp quận. Gạo phải được bán nguyên bao nhập khẩu, không được sang bao hay gắn thương hiệu khác.
Song song với nhập khẩu tư nhân, chính phủ Bangladesh cũng đang nhập khẩu gạo cho kho dự trữ quốc gia. Dữ liệu từ Tổng cục Lương thực cho thấy, trong năm tài khóa này, chính phủ đã khởi động nhập khẩu 600.000 tấn gạo, trong đó 120.000 tấn đã được giao.
Tính đến ngày 19/1, lượng gạo dự trữ của chính phủ đạt 1,871 triệu tấn, cao hơn gấp đôi so với mức 869.000 tấn cùng kỳ năm ngoái.
Theo số liệu chính thức, Bangladesh cần khoảng 37 - 39 triệu tấn gạo mỗi năm, phần lớn được đáp ứng từ sản xuất trong nước.
Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) dự báo sản lượng lúa Aman năm 2025 đạt mức trên trung bình, trong khi sản lượng vụ Boro ước đạt kỷ lục 31,7 triệu tấn. Dù sản lượng vụ Aus được dự báo thấp hơn trung bình, tổng sản lượng lúa năm 2025 vẫn được ước tính ở mức cao, khoảng 62 triệu tấn.
Ông Jahangir Alam Khan, chuyên gia kinh tế nông nghiệp, cho rằng việc nhập khẩu quy mô lớn vào thời điểm này là không cần thiết, xét đến vụ Aman được mùa và mức dự trữ công dồi dào. Theo ông, không có nguy cơ thiếu hụt hay gián đoạn nguồn cung trong mùa thu hoạch, và những biến động giá nhỏ là điều bình thường.
Ông cũng cho rằng các “nhóm lợi ích kinh doanh” đang thúc đẩy nhập khẩu vì họ có thể mua thóc của nông dân với giá thấp, bán gạo cho chính phủ với giá cao hơn, đồng thời hưởng lợi từ chênh lệch giữa giá gạo quốc tế thấp và giá trong nước cao.
Ngoài ra, ông Khan nhấn mạnh rằng nếu chính phủ thực sự muốn hỗ trợ nông dân, cần mở rộng thu mua thóc trong nước thay vì giới hạn ở mức 50.000 tấn với giá thu mua thấp. Ông cũng nhận định việc chính phủ lâm thời đẩy nhanh nhập khẩu trước thềm bầu cử có thể làm suy yếu vai trò của chính phủ kế nhiệm trong việc đánh giá thị trường và quyết định chính sách nhập khẩu.
NPK/ Vinagri News (The Daily Star)
No comments:
Post a Comment