Giá phân bón tăng sốc vì xung đột Iran, nông dân Mỹ chịu áp lực lớn ngay mùa gieo trồng - VINAGRI News

Breaking

Home Top Ad

Exclusively Agriculture News

Thursday, March 26, 2026

Giá phân bón tăng sốc vì xung đột Iran, nông dân Mỹ chịu áp lực lớn ngay mùa gieo trồng

VINAGRI News - Giá phân bón và nhiên liệu tăng mạnh do xung đột tại Iran đang gây áp lực lớn lên nông dân Mỹ đúng vào mùa gieo trồng, làm dấy lên lo ngại về nguồn cung, chi phí sản xuất và tác động chính trị trước thềm bầu cử.


Khoảng một phần tư nông dân Mỹ vẫn chưa đảm bảo được nguồn cung phân bón cho mùa gieo trồng sắp tới © Daniel Acker/Bloomberg

Tóm lược:

> Giá phân bón tăng hơn 40% do gián đoạn tại Trung Đông

Nông dân Mỹ chịu áp lực chi phí nặng nề trong mùa gieo trồng

25% nông dân chưa đảm bảo đủ nguồn cung phân bón

Vấn đề trở nên nhạy cảm về chính trị trước bầu cử

Mỹ xem xét thúc đẩy nhiên liệu E15 để hỗ trợ nhu cầu nông sản

Ngành nông nghiệp đối mặt năm thua lỗ thứ tư liên tiếp

Căng thẳng thương mại và giá năng lượng cao làm trầm trọng khó khăn

Nguy cơ thiếu phân bón có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sản xuất nông nghiệp


Giá phân bón và nhiên liệu tăng mạnh do xung đột liên quan đến Iran đang gây áp lực “không thể chịu đựng” lên nông dân Mỹ, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump chuẩn bị gặp gỡ các nhóm lợi ích nông nghiệp quan trọng vào thứ Sáu.


Sự gián đoạn sản xuất phân bón tại Trung Đông và vận chuyển qua eo biển Hormuz - tuyến đường chiếm khoảng một phần ba nguồn cung vận chuyển đường biển toàn cầu - đã đẩy giá tăng hơn 40%, đúng vào thời điểm Mỹ bước vào mùa gieo trồng vụ xuân, khi nhu cầu sử dụng phân bón đạt mức cao nhất trong năm.


Ông Eric Mayberry, Chủ tịch Liên đoàn Nông nghiệp bang Tennessee, cho rằng thời điểm xảy ra xung đột là “tồi tệ nhất có thể tưởng tượng”, khi nông dân đã gặp khó khăn trong việc đảm bảo lợi nhuận, và chi phí phân bón cùng nhiên liệu tăng càng khiến tình hình trở nên nghiêm trọng hơn. Ông cảnh báo nếu xung đột kéo dài, nông dân có thể không có đủ phân bón để hoàn thành mùa vụ, thậm chí việc gieo trồng sẽ trở nên vô nghĩa nếu thiếu đầu vào thiết yếu.


Khoảng 25% nông dân Mỹ vẫn chưa đảm bảo được nguồn cung phân bón cho mùa vụ sắp tới, theo Bộ trưởng Nông nghiệp Brooke Rollins, người gọi tình trạng này là “vấn đề an ninh quốc gia”.


Đây cũng là vấn đề nhạy cảm về chính trị, khi nông dân là lực lượng cử tri quan trọng của Tổng thống Trump, với 78% các khu vực phụ thuộc vào nông nghiệp đã ủng hộ ông trong cuộc bầu cử năm 2024.


Trong thư gửi Nhà Trắng tuần trước, Liên đoàn Nông nghiệp Mỹ đã kêu gọi Tổng thống sử dụng Hải quân để đảm bảo “tuyến vận tải hàng hải đáng tin cậy cho các lô hàng phân bón qua eo biển Hormuz”, cảnh báo rằng nếu không hành động, chuỗi cung ứng thực phẩm có thể bị gián đoạn nghiêm trọng tương tự năm 2022, khi lạm phát giá thực phẩm đạt mức cao nhất trong 40 năm.


Áp lực chi phí cũng có thể lan rộng thành mối quan ngại lớn hơn về khả năng chi trả của người dân Mỹ trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm tới.


Cuộc họp giữa Tổng thống Trump và các nhóm nông nghiệp dự kiến sẽ có sự tham gia của lãnh đạo các doanh nghiệp lớn như Tractor Supply, John Deere CNH Industrial, trong đó một nội dung trọng tâm là chính sách nhiên liệu sinh học, bao gồm việc mở rộng sử dụng xăng pha ethanol tỷ lệ cao như E15. Loại nhiên liệu này cần nhiều ngô hơn so với xăng thông thường và được xem là công cụ ngắn hạn giúp tăng nhu cầu nông sản.


Trong bối cảnh giá xăng tăng cao, Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ đã công bố miễn trừ khẩn cấp tạm thời cho phép bán E15 trên toàn quốc từ ngày 1/5, một động thái được nông dân hoan nghênh. Theo Hiệp hội Người trồng ngô quốc gia, E15 là công cụ hữu hiệu trong ngắn hạn để thúc đẩy nhu cầu và góp phần ổn định môi trường kinh tế.


Người phát ngôn Nhà Trắng Anna Kelly cho biết cuộc họp cũng sẽ đề cập đến các kế hoạch giảm chi phí đầu vào, mở rộng thị trường xuất khẩu và củng cố ổn định kinh tế cho nông dân.


Giá phân bón và nhiên liệu tăng mạnh đang làm gia tăng áp lực lên một ngành vốn đã gặp khó khăn, với số vụ phá sản trong nông nghiệp tăng gần 50% trong năm qua do gián đoạn thương mại, giá nông sản thấp và chi phí gia tăng. Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ, nông dân đang bước vào năm thua lỗ thứ tư liên tiếp, khiến họ dễ bị tổn thương hơn trước các cú sốc chi phí.


Xung đột tại Iran chỉ là “một yếu tố làm tình hình thêm trầm trọng”, theo nhận định của chuyên gia kinh tế trưởng Gretchen Kuck từ Hiệp hội Người trồng ngô quốc gia.


Dù chính quyền Tổng thống Trump đã triển khai gói hỗ trợ khẩn cấp 12 tỷ USD vào tháng 12 cho nông dân chịu ảnh hưởng từ chính sách thương mại, nhiều người vẫn đang phải vật lộn với tác động của các biện pháp thuế quan, vốn làm gián đoạn thị trường xuất khẩu và gây áp lực giảm giá các mặt hàng như ngô và đậu tương.


Căng thẳng thương mại cũng ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận nguồn cung phân bón, hạn chế khả năng chuyển đổi nhà cung cấp để giảm chi phí.


Theo bà Kuck, đây có thể là “bước ngoặt” khi nông dân bắt đầu cắt giảm sử dụng phân bón và các đầu vào khác để tiết kiệm chi phí. Sau nhiều năm thua lỗ và điều kiện tín dụng thắt chặt, số lượng nông dân mua trước phân bón cũng giảm so với bình thường.


Chi phí nhiên liệu tăng cũng gây áp lực lên nông dân sử dụng dầu diesel cho máy móc và vận chuyển nông sản.


Trước khi Mỹ tham gia cùng Israel tấn công Iran, chi phí gieo trồng một mẫu ngô được dự báo tăng từ khoảng 890 USD năm ngoái lên khoảng 917 USD năm nay, trong đó phân bón chiếm khoảng một phần ba chi phí vận hành. Giá bán lẻ phân bón nitơ hiện đã tăng thêm tới một phần ba.


Ông Larry Buss, một nông dân tại bang Iowa, cho biết ông đã mua đủ phân bón và tích trữ nhiên liệu trước khi xung đột bùng phát. Tuy nhiên, nếu chiến sự kéo dài đến mùa thu, tác động sẽ rất đáng kể.


Dù vậy, ông Buss vẫn đặt niềm tin vào Tổng thống Trump, cho rằng ông là người thực dụng và sẽ không để xảy ra một cuộc chiến kéo dài.


NPK/ Vinagri News (The Financial Times)

No comments:

Post a Comment